Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Θετικές προοπτικές για την απασχόληση έως το 2040 με την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης
Η τεχνητή νοημοσύνη και οι αναδυόμενες ψηφιακές τεχνολογίες εκτιμάται ότι μπορούν να ενισχύσουν συνολικά την απασχόληση στην Ευρώπη, χωρίς ωστόσο να εξασφαλίζουν τα ίδια οφέλη για όλους τους εργαζομένους. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της μελέτης The Future Employment Impact of Artificial Intelligence and Emerging Digital Technologies in Europe, (ΕΔΩ η μελέτη) που εκπονήθηκε από τη Γενική Διεύθυνση Απασχόλησης, Κοινωνικών Υποθέσεων και Ένταξης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Η ανάλυση αποτυπώνει μια συγκρατημένα θετική μακροπρόθεσμη προοπτική, επισημαίνοντας παράλληλα ότι η έκταση των οφελών θα εξαρτηθεί από την ταχύτητα υιοθέτησης των νέων τεχνολογιών, τις επενδύσεις, τις δεξιότητες του εργατικού δυναμικού και τις δυνατότητες προσαρμογής των επιχειρήσεων. Σύμφωνα με τη μελέτη, οι εργαζόμενοι υψηλής ειδίκευσης εμφανίζουν ευνοϊκότερες προοπτικές αξιοποίησης των νέων τεχνολογιών, ενώ οι εργαζόμενοι χαμηλότερης ειδίκευσης, οι νεότερες ηλικιακές ομάδες και οι οικονομικά ασθενέστερες περιφέρειες ενδέχεται να αντιμετωπίσουν μεγαλύτερες δυσκολίες. Οι διαφοροποιήσεις αυτές συνδέονται με τη φύση των επαγγελματικών δραστηριοτήτων, το επίπεδο ψηφιακών δεξιοτήτων και την ικανότητα των τοπικών οικονομιών να δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας. Η μετάβαση δεν αφορά, επομένως, μόνο την εισαγωγή νέων εργαλείων, αλλά και την προσαρμογή των επαγγελμάτων και των παραγωγικών διαδικασιών.
Η έκθεση δεν αντιμετωπίζει τον κίνδυνο ενός επαγγέλματος στην τεχνητή νοημοσύνη ως ένδειξη ότι αυτό θα καταργηθεί. Σε πολλές περιπτώσεις, η τεχνολογία μπορεί να δημιουργήσει επιμέρους εργασίες, να περιορίσει τον απαιτούμενο χρόνο εκτέλεσής τους και να ενισχύσει την παραγωγικότητα. Σε άλλες, μπορεί να περιορίσει τη ζήτηση για συγκεκριμένες ειδικότητες ή να αλλάξει ουσιαστικά τα προσόντα που απαιτούνται. Το τελικό αποτέλεσμα θα εξαρτηθεί από τον τρόπο με τον οποίο οι επιχειρήσεις θα ενσωματώσουν την τεχνολογία στην καθημερινή λειτουργία τους και από το κατά πόσο θα δημιουργηθούν νέες δραστηριότητες που θα αντισταθμίσουν τις απώλειες σε άλλους τομείς. Οι προβλέψεις έως το 2040 βασίζονται σε εκτιμήσεις για την τεχνολογική καινοτομία, την έκθεση των επαγγελμάτων στις νέες εφαρμογές και τις δημογραφικές εξελίξεις. Δεν αποτελούν βεβαιότητα για την πορεία της απασχόλησης, καθώς οι οικονομικές συνθήκες και οι επιλογές επιχειρήσεων και κυβερνήσεων μπορούν να μεταβάλουν σημαντικά τα αποτελέσματα.
Για την Ελλάδα, η ευρωπαϊκή εκτίμηση αναδεικνύει τη σημασία των επενδύσεων στις ψηφιακές δεξιότητες, της κατάρτισης των εργαζομένων και της αξιοποίησης της τεχνητής νοημοσύνης από τις επιχειρήσεις και τη δημόσια διοίκηση. Η προσαρμογή των εργαζομένων και η αναδιοργάνωση των παραγωγικών διαδικασιών θα είναι κρίσιμες προϋποθέσεις για τη μετατροπή των τεχνολογικών δυνατοτήτων σε οικονομικά και εργασιακά οφέλη. Ωστόσο, η συνολικά θετική ευρωπαϊκή προοπτική δεν μπορεί να μεταφερθεί αυτομάτως στην ελληνική αγορά εργασίας. Για ασφαλή συμπεράσματα απαιτείται ειδικότερη αξιολόγηση των εγχώριων παραγωγικών δομών, της υιοθέτησης των νέων τεχνολογιών και της διαθεσιμότητας κατάλληλα καταρτισμένου ανθρώπινου δυναμικού.
Το συμπέρασμα της μελέτης είναι θετικό, αλλά υπό προϋποθέσεις: η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση της απασχόλησης στην Ευρώπη, χωρίς να αποκλείονται απώλειες και δυσκολίες προσαρμογής σε συγκεκριμένους κλάδους και επαγγελματικές ομάδες. Το αποτέλεσμα θα κριθεί από το κατά πόσο η τεχνολογική πρόοδος θα συνοδευτεί από επενδύσεις, νέες δεξιότητες και ουσιαστική προσαρμογή της οικονομίας.
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση Απασχόλησης, Κοινωνικών Υποθέσεων και Ένταξης — The Future Employment Impact of Artificial Intelligence and Emerging Digital Technologies in Europe.
